Πρόστιμα EAA στην Ελλάδα: τι προβλέπει πραγματικά ο ν. 4994/2022

Κάθε ελληνική πηγή που αναφέρει πρόστιμα τυπώνει το ίδιο νούμερο και δεν παραπέμπει πουθενά. Δικηγορικό γραφείο (25 Ιουν. 2025): «διοικητικών προστίμων έως 100.000€». Ο ΣΕΛΠΕ: «Πρόστιμα έως 100.000 €», αποδιδόμενα στο άρθρο 26. Κανείς δεν παραθέτει το άρθρο, δεν κατονομάζει αρχή, δεν δείχνει δομή. Το πρόβλημα: τα 100.000 € δεν υπάρχουν στον ν. 4994/2022.

Τι λέει πραγματικά το άρθρο 26

Το άρθρο 26 έχει επτά παραγράφους και κανένα ποσό σε ευρώ σε καμία από αυτές. Θέτει την αρχή της αναλογικότητας, απαριθμεί κριτήρια και δρομολογεί κάθε κατηγορία σε μια τομεακή αρχή.

• παρ. 1 — «επιβάλλονται διοικητικές κυρώσεις, με βάση την αρχή της αναλογικότητας». Τίποτε περισσότερο· κανένα ποσό.
• παρ. 2 — τα κριτήρια που σταθμίζει η αρχή: έκταση της μη συμμόρφωσης · ιδιότητα του οικονομικού φορέα (κατασκευαστής, εξουσιοδοτημένος αντιπρόσωπος, εισαγωγέας, διανομέας) · μέγεθος της επιχείρησης · συνθήκες υπό τις οποίες τελέσθηκε ή εξακολουθεί να τελείται η παράβαση · ιδιαιτερότητες των ευρημάτων και οι επιπτώσεις αυτών · τυχόν διορθωτικές ενέργειες και η εκ των υστέρων συμμόρφωση · βαθμός συνεργασίας με τα κλιμάκια ελέγχου. Επιπλέον, η 30ήμερη ιεραρχική προσφυγή που προστέθηκε τον Ιούλιο 2025.
• παρ. 3 — προϊόντα: σύσταση για διορθωτικές ενέργειες, προσωρινή δέσμευση, απαγόρευση κυκλοφορίας και διαθεσιμότητας. Μέτρα, όχι πρόστιμα.
• παρ. 4 — ηλεκτρονικές επικοινωνίες → Εθνική Επιτροπή Τηλεπικοινωνιών και Ταχυδρομείων (ΕΕΤΤ), άρ. 113 ν. 4727/2020.
• παρ. 5 — μέσα επικοινωνίας → Εθνικό Συμβούλιο Ραδιοτηλεόρασης (ΕΣΡ), άρ. 36 παρ. 3 ν. 4779/2021 ή άρ. 4 ν. 2328/1995.
• παρ. 6 — δομημένο περιβάλλον → πολεοδομική νομοθεσία.
• παρ. 7 — δεν εφαρμόζεται σε διαδικασίες του ν. 4412/2016.

Γιατί δεν υπάρχουν ποσά: το άρθρο 27 παρ. 2

Υπάρχει λόγος που δεν υπάρχει νούμερο. Το άρθρο 27 παρ. 2 αναθέτει τα ποσά σε προεδρικό διάταγμα: τέσσερις υπουργοί πρέπει να το προτείνουν, και αυτό θα ορίσει «το ύψος των διοικητικών προστίμων για κάθε παράβαση» — για τα προϊόντα. Παράλληλα, το άρθρο 27 παρ. 1 προβλέπει Κοινή Υπουργική Απόφαση (ΚΥΑ) που θα συγκροτούσε τα κλιμάκια ελέγχου.

Έως τις 8 Αυγούστου 2026, ούτε το προεδρικό διάταγμα ούτε η ΚΥΑ έχουν εκδοθεί. Και τα δύο εκκρεμούν από τον Νοέμβριο 2022. Ο έλεγχος είναι απλός και επαναλήψιμος: κάθε ελληνική κανονιστική πράξη αναφέρει στο προοίμιό της τη διάταξη εξουσιοδότησης — π.χ. «Έχοντας υπόψη … την παρ. 2 του άρθρου 27 του ν. 4994/2022». Αναζήτηση ακριβούς φράσης σε ολόκληρο το σώμα των ΦΕΚ για τη φράση «27 του ν. 4994» επιστρέφει μηδέν αποτελέσματα (η μέθοδος και τα στοιχεία στην ενότητα «Πηγές»). Άρα, κανένα ΦΕΚ δεν επικαλείται το άρθρο 27 αυτού του νόμου.

Το κενό για τα e-shops

Το άρθρο 3 παρ. 2 βάζει στο πεδίο εφαρμογής τις υπηρεσίες ηλεκτρονικού εμπορίου (περ. στ), τις τραπεζικές υπηρεσίες (δ), τα ηλεκτρονικά βιβλία (ε) και τις μεταφορές (β). Καμία από αυτές δεν εμφανίζεται σε παράγραφο κυρώσεων του άρθρου 26. Το άρθρο 26 προβλέπει δίοδο κύρωσης για προϊόντα (παρ. 3), ηλεκτρονικές επικοινωνίες (παρ. 4), μέσα (παρ. 5) και δομημένο περιβάλλον (παρ. 6) — και για καμία άλλη υπηρεσία. Το προεδρικό διάταγμα, εξάλλου, περιορίζεται ρητά στα προϊόντα.

Για ένα ελληνικό e-shop, δηλαδή, ο νόμος δημιουργεί δεσμευτική υποχρέωση και δεν ορίζει κανέναν να επιβάλει πρόστιμα. Αυτό δεν είναι ασφάλεια — είναι το επόμενο κεφάλαιο.

Τότε τι σας εκθέτει πραγματικά

Με σειρά πιθανότητας:

1. Δημόσιες συμβάσεις. Το άρθρο 25 παρ. 1 καθιστά το Παράρτημα Ι υποχρεωτικό μέσω του άρ. 54 παρ. 1 και του άρ. 282 παρ. 1 ν. 4412/2016. Αν πουλάτε στο ελληνικό δημόσιο, η κύρωση είναι να χάσετε τον διαγωνισμό — και ισχύει σήμερα.
2. Συλλογική αγωγή — άρθρο 25Α, που προστέθηκε με το άρθρο 68 ν. 5218/2025 (μεταφορά του άρ. 29 της Οδηγίας). Ενώσεις του άρθρου 61 του Αστικού Κώδικα (ΑΚ) που εκπροσωπούν άτομα με αναπηρία, και δημόσιοι φορείς επιφορτισμένοι με τα συλλογικά τους συμφέροντα, μπορούν να στραφούν κατά «οικονομικών φορέων που διαχειρίζονται προϊόντα και των παρόχων υπηρεσιών» — προϊόντα ΚΑΙ υπηρεσίες, άρα τα e-shops είναι μέσα σε αυτήν. Μπορούν να ζητήσουν παράλειψη της παράνομης συμπεριφοράς και ασφαλιστικά μέτρα. Αποκλειστική προθεσμία 18 μηνών από τη γνώση, και σε κάθε περίπτωση 3 έτη από την τελευταία εκδήλωση. Αρμόδιο το Πολυμελές Πρωτοδικείο της έδρας του εναγομένου, με τακτική διαδικασία, και το δικαστήριο μπορεί να διατάξει προσωρινή εκτέλεση. Αυτή η οδός δεν χρειάζεται Π.Δ., ούτε ελεγκτές, ούτε πίνακα προστίμων — ισχύει σήμερα.
3. ΕΕΤΤ / ΕΣΡ αν ανήκετε σε αυτούς τους δύο τομείς — υφιστάμενα καθεστώτα, υφιστάμενες εξουσίες.
4. Διαδικασία του άρθρου 20 για τα προϊόντα — διορθωτικά μέτρα, απόσυρση, απαγόρευση.
5. Άρθρο 19 παρ. 6 — η αρχή εποπτείας της αγοράς συνεργάζεται με «την αντιπροσωπευτικότερη οργάνωση των ατόμων με αναπηρία». Η Εθνική Συνομοσπονδία Ατόμων με Αναπηρία (ΕΣΑμεΑ) είναι γραμμένη μέσα στην επιβολή.

Αν αυτή η εικόνα σας ανησυχεί περισσότερο απ' όσο περιμένατε, το ειλικρινές επόμενο βήμα είναι να μάθετε πού ακριβώς στέκεστε. Το EAA Exposure Report αποτυπώνει την πραγματική σας έκθεση σε πέντε εργάσιμες.

Ποιος ελέγχει τι

Ο πίνακας του άρθρου 19 παρ. 2:

Υπηρεσίες: ΕΕΤΤ για τις ηλεκτρονικές επικοινωνίες (άρ. 22 παρ. 2). Ιστότοποι και εφαρμογές του δημόσιου τομέα → Κεφάλαιο Η΄ ν. 4727/2020 (καταγγελίες άρ. 45, παρακολούθηση άρ. 47).

Σημ.: η νέα Ανεξάρτητη Αρχή Ελέγχου της Αγοράς (ν. 5255/2025) δεν αλλάζει αυτόν τον πίνακα — δεν περιλαμβάνει τη Δ/νση Ασφάλειας και Συμμόρφωσης Βιομηχανικών Προϊόντων και δεν αναφέρει την προσβασιμότητα ούτε τον ν. 4994/2022· βλ. «Πηγές».

Και το ευρωπαϊκό δίκαιο;

Όποιος φτάσει στο «δεν υπάρχει πίνακας προστίμων» μπαίνει στον πειρασμό να συμπεράνει «δεν μπορεί να μου συμβεί τίποτα». Τέσσερα σημεία, με αυτή τη σειρά:

1. Η υποχρέωση δεν θίγεται. Πηγάζει από Οδηγία, τον σκοπό της οποίας τα ελληνικά δικαστήρια οφείλουν να λαμβάνουν υπόψη όταν ερμηνεύουν τον ν. 4994/2022 (σύμφωνη ερμηνεία). Η απουσία του Π.Δ. δεν είναι υπεράσπιση απέναντι σε αίτημα παράλειψης.
2. Ο Κανονισμός (ΕΕ) 2019/1020 εφαρμόζεται άμεσα και ενσωματώνεται ρητά από το άρθρο 19 παρ. 1 — οι εξουσίες εποπτείας της αγοράς δεν περιμένουν την ελληνική ΚΥΑ.
3. Δημόσιοι φορείς και ελεγχόμενοι από το κράτος πάροχοι μπορούν να δεχθούν την επίκληση της Οδηγίας απευθείας εναντίον τους (κάθετο άμεσο αποτέλεσμα). Οι ιδιωτικές εταιρείες όχι — δεν υπάρχει οριζόντιο άμεσο αποτέλεσμα.
4. Η ΕΕ όμως δεν προστιμάρει στη θέση της Ελλάδας. Μια Οδηγία δεν μπορεί να δημιουργήσει ή να επιβαρύνει κυρώσεις σε βάρος ιδιώτη. Ο πίνακας που λείπει είναι έκθεση της Ελλάδας προς τις Βρυξέλλες (άρθρο 258 της Συνθήκης για τη Λειτουργία της Ευρωπαϊκής Ένωσης, ΣΛΕΕ), όχι προστασία του αναγνώστη.

Ποιους αφορά και ποιους όχι

Η εξαίρεση της πολύ μικρής επιχείρησης ισχύει μόνο για υπηρεσίες, όχι για προϊόντα, και απαιτεί σωρευτικά λιγότερα από 10 άτομα προσωπικό ΚΑΙ κύκλο εργασιών ή σύνολο ισολογισμού έως 2 εκατ. ευρώ. Προσοχή στον ορισμό του ηλεκτρονικού εμπορίου (άρ. 4 περ. 30): πιάνει επιχειρήσεις που δεν θεωρούν τον εαυτό τους «κατάστημα».

Μεταβατικές ημερομηνίες (άρθρο 28): 28.6.2030 για προϊόντα που ήδη χρησιμοποιούνται, 5 έτη για συμβάσεις υπηρεσιών που ίσχυαν πριν, 20 έτη για τερματικά αυτοεξυπηρέτησης ήδη σε χρήση.

Τι να κάνετε αυτόν τον μήνα

1. Ελέγξτε πού στέκεστε με το δωρεάν readiness checklist για EAA & WCAG — μια αυτοαξιολόγηση δέκα λεπτών.
2. Αν πουλάτε στο δημόσιο ή δέχεστε αιτήματα προσβασιμότητας από πελάτες, βάλτε σε προτεραιότητα τα πρότυπα (EN 301 549 / WCAG 2.2) στις τρέχουσες προσφορές — η έκθεση εκεί είναι ήδη ενεργή.
3. Αν χρειάζεστε τεκμηριωμένη εικόνα και σειρά προτεραιότητας, δείτε τη συμβουλευτική προσβασιμότητας ή αποκτήστε μια σταθερού εύρους αποτίμηση (παρακάτω).

Συχνές ερωτήσεις

Πηγές

Κάθε ισχυρισμός παραπέμπει σε ΦΕΚ, άρθρο και παράγραφο.

ΦΕΚ Α΄ 215/18.11.2022 (ν. 4994/2022):

• Άρθρο 26, και οι επτά παράγραφοι — κανένα ποσό σε ευρώ σε όλο το άρθρο.
• Άρθρο 27 παρ. 1 και 2 — η ΚΥΑ, και το Π.Δ. που θα όριζε «το ύψος των διοικητικών προστίμων για κάθε παράβαση» για τα προϊόντα.
• Άρθρο 19 παρ. 2 — η χαρτογράφηση των τεσσάρων αρχών· παρ. 6 — συνεργασία με την αντιπροσωπευτικότερη οργάνωση ατόμων με αναπηρία.
• Άρθρο 20 — η διαδικασία μη συμμόρφωσης. Άρθρο 22 — ΕΕΤΤ για υπηρεσίες τηλεπικοινωνιών· δημόσιος τομέας μέσω Κεφ. Η΄ ν. 4727/2020.
• Άρθρο 3 παρ. 1 & 2 — κατηγορίες προϊόντων και υπηρεσιών, incl. υπηρεσίες ηλεκτρονικού εμπορίου (στ). Άρθρο 25 παρ. 1 — σύνδεση με δημόσιες συμβάσεις ν. 4412/2016. Άρθρο 28 — μεταβατικές ημερομηνίες.

ΦΕΚ Α΄ 125/14.07.2025 (ν. 5218/2025), ΜΕΡΟΣ Ε΄ ΚΕΦΑΛΑΙΟ Β΄:

• άρθρο 67 προσθέτει άρθρο 6Α (ελεύθερη κυκλοφορία).
• άρθρο 68 προσθέτει άρθρο 25Α (συλλογική αγωγή — έννομη προστασία, προθεσμίες 18 μηνών και 3 ετών, Πολυμελές Πρωτοδικείο, προσωρινή εκτέλεση).
• άρθρο 69 τροποποιεί την παρ. 2 του άρθρου 26 προσθέτοντας μόνο την 30ήμερη ιεραρχική προσφυγή. Ο κατάλογος κριτηρίων παραμένει κατά τα λοιπά ίδιος με το 2022. Δεν προστέθηκαν ποσά.

Οι κατ' εξουσιοδότηση πράξεις — αποδεδειγμένα απούσες. Αναζήτηση ακριβούς φράσης στο σύνολο του σώματος ΦΕΚ (et.gr, Έξυπνη Αναζήτηση, όλα τα τεύχη, όλα τα έτη, 8 Αυγ. 2026): οι φράσεις «27 του ν. 4994» και «27 του ν.4994» επιστρέφουν 0 ΦΕΚ («Δεν βρέθηκαν αποτελέσματα»), ενώ φράσεις-μάρτυρες όπως «του ν. 4994/2022» επιστρέφουν δεκάδες. Επειδή κάθε κανονιστική πράξη αναφέρει στο προοίμιό της τη διάταξη εξουσιοδότησης, το μηδέν σημαίνει ότι κανένα ΦΕΚ δεν επικαλείται το άρθρο 27 αυτού του νόμου· άρα, έως τις 8 Αυγούστου 2026, ούτε το Π.Δ. (άρ. 27 παρ. 2) ούτε η ΚΥΑ (άρ. 27 παρ. 1) έχουν εκδοθεί. Αναπαραγωγή: search.et.gr → Έξυπνη Αναζήτηση → επικόλληση της φράσης εντός εισαγωγικών.

Νέα αρχή εποπτείας της αγοράς. Ο ν. 5255/2025 (ΦΕΚ Α΄ 219/28.11.2025) δημιούργησε την Ανεξάρτητη Αρχή Ελέγχου της Αγοράς και Προστασίας του Καταναλωτή, καθολική διάδοχο της Διυπηρεσιακής Μονάδας Ελέγχου της Αγοράς (ΔΙ.ΜΕ.Α.), της Διεύθυνσης Προστασίας Καταναλωτή, μονάδας επικοινωνίας και του Συνηγόρου του Καταναλωτή. Ο κατάλογος αυτός δεν περιλαμβάνει τη Δ/νση Ασφάλειας και Συμμόρφωσης Βιομηχανικών Προϊόντων, και ο νόμος δεν αναφέρει προσβασιμότητα ή τον ν. 4994/2022. Η χαρτογράφηση του άρθρου 19 παρ. 2 παραμένει.

Η Εθνική Αρχή Προσβασιμότητας (ν. 4780/2021, ΦΕΚ Α΄ 30/28.02.2021) είναι γνωμοδοτική: η ΚΥΑ του άρθρου 27 εκδίδεται «ύστερα από εισήγηση» αυτής. Δεν εποπτεύει, δεν ελέγχει, δεν επιβάλλει πρόστιμα.

Σύγκριση με άλλα κράτη μέλη. Το βιβλίο (Web and Mobile Accessibility, κεφ. 11) καταγράφει τα εθνικά ποσά: Γερμανία έως 100.000 € ανά παράβαση, Γαλλία 7.500 €/15.000 €, Ιταλία έως 40.000 € ή 5% του τζίρου, Ιρλανδία έως εκατοντάδες χιλιάδες με πιθανή ποινική ευθύνη διοικητών. Η Ελλάδα λείπει από τον κατάλογο, ακριβώς επειδή δεν έχει εκδοθεί το Π.Δ.

Χρονολόγηση. Έως τις 8 Αυγούστου 2026 δεν έχει εκδοθεί το προεδρικό διάταγμα του άρθρου 27 παρ. 2. Αν γνωρίζετε σχετικό ΦΕΚ, στείλτε το μου και θα το προσθέσω. Το περιεχόμενο είναι γενική ενημέρωση και δεν αποτελεί νομική συμβουλή· επιβεβαιώστε τις υποχρεώσεις σας με εξειδικευμένο νομικό.