EAA · Ελλάδα

Πρόστιμα EAA στην Ελλάδα: τι προβλέπει πραγματικά ο ν. 4994/2022

Ο ν. 4994/2022 ενσωμάτωσε στο ελληνικό δίκαιο την Ευρωπαϊκή Πράξη για την Προσβασιμότητα (European Accessibility Act, EAA), δηλαδή την Οδηγία (ΕΕ) 2019/882. Το άρθρο 26 του νόμου δεν ορίζει κανένα ποσό προστίμου. Τα ποσά ανατέθηκαν σε Προεδρικό Διάταγμα (Π.Δ.) του άρθρου 27 παρ. 2 το οποίο, έως τις 30 Σεπτεμβρίου 2026, δεν έχει εκδοθεί. Η εποπτεία για τα προϊόντα μοιράζεται σε τέσσερις αρχές, ενώ για τα e-shops δεν ορίζεται καμία αρχή που να επιβάλλει κυρώσεις. Αυτό όμως δεν σημαίνει ότι είστε ασφαλείς. Η υποχρέωση ισχύει από τις 28 Ιουνίου 2025, και οι δημόσιες συμβάσεις, η συλλογική αγωγή (άρθρο 25Α) και οι τομεακές αρχές είναι ήδη ενεργές.

Μια σύντομη εκδοχή αυτής της ανάλυσης δημοσιεύτηκε ως άρθρο γνώμης στο Capital.gr, στις 17 Οκτωβρίου 2026: «Τα €100.000 που δεν γράφει ο νόμος».

Γρήγορος έλεγχος

Δέκα ερωτήσεις. Δεν χρειάζεστε τεχνικές γνώσεις. Απαντήστε «ναι» ή «όχι». Αν δεν ξέρετε, μετρήστε το ως «όχι».

  1. Μπορείτε να κάνετε μια αγορά στο site σας, από το προϊόν μέχρι την πληρωμή, μόνο με το πληκτρολόγιο (Tab και Enter), χωρίς ποντίκι;
  2. Καθώς πατάτε Tab, βλέπετε πάντα σε ποιο σημείο της σελίδας βρίσκεστε;
  3. Διαβάζονται εύκολα όλα τα κείμενα πάνω στο φόντο τους; (Για παράδειγμα, ανοιχτά γκρι γράμματα σε λευκό φόντο δυσκολεύουν.)
  4. Έχουν οι φωτογραφίες των προϊόντων σας ένα σύντομο κείμενο που λέει τι δείχνουν (το λεγόμενο «alt text»);
  5. Στις φόρμες (email, διεύθυνση, πληρωμή), έχει κάθε πεδίο τον τίτλο του, που μένει ορατός ενώ γράφετε μέσα;
  6. Όταν κάποιος κάνει λάθος σε μια φόρμα, το μήνυμα λέει με λέξεις τι πήγε στραβά και πώς διορθώνεται; (Όχι μόνο με κόκκινο χρώμα.)
  7. Αν μεγεθύνετε τη σελίδα στον υπολογιστή μέχρι 400% (Ctrl και + στα Windows, Cmd και + στο Mac), διαβάζονται όλα χωρίς κύλιση προς τα πλάγια;
  8. Έχουν υπότιτλους τα βίντεο στο site σας; (Αν δεν έχετε βίντεο, απαντήστε «ναι».)
  9. Έχετε δήλωση προσβασιμότητας στο site, σε σημείο που βρίσκεται εύκολα;
  10. Μπορεί ένας πελάτης να σας αναφέρει πρόβλημα προσβασιμότητας, και ξέρετε ποιος θα του απαντήσει;

Το αποτέλεσμα: μετρήστε τα «όχι»

0 έως 2 «όχι»: καλή αφετηρία.
Τα βασικά φαίνεται να είναι στη θέση τους. Ένας γρήγορος έλεγχος όμως δεν αντικαθιστά πλήρη έλεγχο. Επόμενο βήμα: γράψτε τι ελέγξατε και πότε, για να μπορείτε να το δείξετε αν σας ζητηθεί.
3 έως 5 «όχι»: υπάρχουν κενά, και είναι συγκεκριμένα.
Τα περισσότερα διορθώνονται όταν ξέρετε πού είναι. Επόμενο βήμα: δώστε τη λίστα με τα «όχι» σε όποιον φτιάχνει το site σας. Ζητήστε να ξεκινήσει από τη διαδρομή αγοράς, από το καλάθι μέχρι την πληρωμή.
6 έως 10 «όχι»: τα κενά είναι αρκετά.
Πριν ξεκινήσετε διορθώσεις, αξίζει να ξέρετε τι να διορθώσετε πρώτα. Επόμενο βήμα: δείτε την Αναφορά κινδύνου για την EAA παρακάτω. Σας δίνει τη σειρά των διορθώσεων.

Διαβάστε το πρώτα. Αυτή η σελίδα δεν λέει «είστε ασφαλείς, αγνοήστε το». Λέει ότι λείπει ο πίνακας προστίμων — και αυτό δεν είναι το ίδιο με το να είστε ασφαλείς. Κάθε νομική αναφορά είναι ελεγμένη στα επίσημα Φύλλα της Εφημερίδας της Κυβερνήσεως (ΦΕΚ) (Α΄ 215/18.11.2022 και Α΄ 125/14.07.2025)· η μέθοδος και οι πηγές παρατίθενται στο τέλος. Δεν αποτελεί νομική συμβουλή.

Οι ελληνικές πηγές που αναφέρουν πρόστιμα τυπώνουν συνήθως τα €100.000 και, όταν παραπέμπουν σε άρθρο, παραπέμπουν στο άρθρο 26. Δικηγορικό γραφείο: «Διοικητικά πρόστιμα έως 100.000 ευρώ», βάσει του άρθρου 26. Ο ΣΕΛΠΕ, ο σύνδεσμος επιχειρήσεων λιανικής: «Πρόστιμα έως 100.000 €», αποδιδόμενα στο άρθρο 26. Δύο σελίδες agencies γράφουν άλλο νούμερο: πρόστιμα από €5.000 έως €250.000. Το πρόβλημα: τα €100.000 δεν υπάρχουν στον ν. 4994/2022.

Τι λέει πραγματικά το άρθρο 26

Το άρθρο 26 έχει επτά παραγράφους και κανένα ποσό σε ευρώ σε καμία από αυτές. Θέτει την αρχή της αναλογικότητας, απαριθμεί κριτήρια και παραπέμπει κάθε κατηγορία στην αρχή του τομέα της.

  • παρ. 1 — «επιβάλλονται διοικητικές κυρώσεις, με βάση την αρχή της αναλογικότητας». Τίποτε περισσότερο· κανένα ποσό.
  • παρ. 2 — τα κριτήρια που σταθμίζει η αρχή: έκταση της μη συμμόρφωσης · ιδιότητα του οικονομικού φορέα (κατασκευαστής, εξουσιοδοτημένος αντιπρόσωπος, εισαγωγέας, διανομέας) · μέγεθος της επιχείρησης · συνθήκες υπό τις οποίες τελέσθηκε ή εξακολουθεί να τελείται η παράβαση · ιδιαιτερότητες των ευρημάτων και οι επιπτώσεις αυτών · τυχόν διορθωτικές ενέργειες και η εκ των υστέρων συμμόρφωση · βαθμός συνεργασίας με τα κλιμάκια ελέγχου. Επιπλέον, η 30ήμερη ιεραρχική προσφυγή που προστέθηκε τον Ιούλιο 2025.
  • παρ. 3 — προϊόντα: σύσταση για διορθωτικές ενέργειες, προσωρινή δέσμευση, απαγόρευση κυκλοφορίας και διαθεσιμότητας. Μέτρα, όχι πρόστιμα.
  • παρ. 4 — ηλεκτρονικές επικοινωνίες → Εθνική Επιτροπή Τηλεπικοινωνιών και Ταχυδρομείων (ΕΕΤΤ), άρ. 113 ν. 4727/2020.
  • παρ. 5 — μέσα επικοινωνίας → Εθνικό Συμβούλιο Ραδιοτηλεόρασης (ΕΣΡ), άρ. 36 παρ. 3 ν. 4779/2021 ή άρ. 4 ν. 2328/1995.
  • παρ. 6 — δομημένο περιβάλλον → πολεοδομική νομοθεσία.
  • παρ. 7 — δεν εφαρμόζεται σε διαδικασίες του ν. 4412/2016.

Γιατί δεν υπάρχουν ποσά: το άρθρο 27 παρ. 2

Υπάρχει λόγος που δεν υπάρχει νούμερο. Το άρθρο 27 παρ. 2 αναθέτει τα ποσά σε προεδρικό διάταγμα: τέσσερις υπουργοί πρέπει να το προτείνουν, και αυτό θα ορίσει «το ύψος των διοικητικών προστίμων για κάθε παράβαση» — για τα προϊόντα. Παράλληλα, το άρθρο 27 παρ. 1 προβλέπει Κοινή Υπουργική Απόφαση (ΚΥΑ) που θα συγκροτούσε τα κλιμάκια ελέγχου.

Έως τις 30 Σεπτεμβρίου 2026, ούτε το προεδρικό διάταγμα ούτε η ΚΥΑ έχουν εκδοθεί. Και τα δύο εκκρεμούν από τον Νοέμβριο 2022. Ο έλεγχος είναι απλός και επαναλήψιμος: κάθε ελληνική κανονιστική πράξη αναφέρει στο προοίμιό της τη διάταξη εξουσιοδότησης — π.χ. «Έχοντας υπόψη … την παρ. 2 του άρθρου 27 του ν. 4994/2022». Αναζήτηση ακριβούς φράσης σε ολόκληρο το σώμα των ΦΕΚ για τη φράση «27 του ν. 4994» επιστρέφει μηδέν αποτελέσματα (η μέθοδος και τα στοιχεία στην ενότητα «Πηγές»). Άρα, κανένα ΦΕΚ δεν επικαλείται το άρθρο 27 αυτού του νόμου.

Το κενό για τα e-shops

Το άρθρο 3 παρ. 2 βάζει στο πεδίο εφαρμογής τις υπηρεσίες ηλεκτρονικού εμπορίου (περ. στ), τις τραπεζικές υπηρεσίες (δ), τα ηλεκτρονικά βιβλία (ε) και τις μεταφορές (β). Καμία από αυτές δεν εμφανίζεται σε παράγραφο κυρώσεων του άρθρου 26. Το άρθρο 26 προβλέπει τρόπο να επιβληθούν κυρώσεις για προϊόντα (παρ. 3), ηλεκτρονικές επικοινωνίες (παρ. 4), μέσα (παρ. 5) και δομημένο περιβάλλον (παρ. 6) — και για καμία άλλη υπηρεσία. Το προεδρικό διάταγμα, εξάλλου, περιορίζεται ρητά στα προϊόντα.

Για ένα ελληνικό e-shop, δηλαδή, ο νόμος δημιουργεί δεσμευτική υποχρέωση και δεν ορίζει κανέναν να επιβάλει πρόστιμα. Αυτό δεν σημαίνει ότι είστε ασφαλείς, όπως δείχνει η ενότητα που ακολουθεί.

Τότε τι σας εκθέτει πραγματικά

Με σειρά πιθανότητας:

  1. Δημόσιες συμβάσεις. Στους διαγωνισμούς που ξεκίνησαν μετά τις 28 Ιουνίου 2025, οι απαιτήσεις προσβασιμότητας του νόμου για προϊόντα και υπηρεσίες (Παράρτημα Ι του ν. 4994/2022) είναι υποχρεωτικές (άρθρα 25 παρ. 1 και 28 παρ. 2 ν. 4994/2022· άρθρα 54 παρ. 1 και 282 παρ. 1 ν. 4412/2016). Αν πουλάτε στο ελληνικό δημόσιο, οι απαιτήσεις προσβασιμότητας είναι ήδη μέρος των τεχνικών προδιαγραφών των διαγωνισμών, όχι κάτι που περιμένει κάποιο διάταγμα.
  2. Συλλογική αγωγή — άρθρο 25Α, που προστέθηκε με το άρθρο 68 ν. 5218/2025 (μεταφορά του άρ. 29 της Οδηγίας). Ενώσεις του άρθρου 61 του Αστικού Κώδικα (ΑΚ) που εκπροσωπούν άτομα με αναπηρία, και δημόσιοι φορείς επιφορτισμένοι με τα συλλογικά τους συμφέροντα, μπορούν να στραφούν κατά «οικονομικών φορέων που διαχειρίζονται προϊόντα και των παρόχων υπηρεσιών» — προϊόντα ΚΑΙ υπηρεσίες, άρα τα e-shops είναι μέσα σε αυτήν. Μπορούν να ζητήσουν παράλειψη της παράνομης συμπεριφοράς και ασφαλιστικά μέτρα. Αποκλειστική προθεσμία 18 μηνών από τη γνώση, και σε κάθε περίπτωση 3 έτη από την τελευταία εκδήλωση. Αρμόδιο το Πολυμελές Πρωτοδικείο της έδρας του εναγομένου, με τακτική διαδικασία, και το δικαστήριο μπορεί να διατάξει προσωρινή εκτέλεση. Αυτή η οδός δεν χρειάζεται Π.Δ., ούτε ελεγκτές, ούτε πίνακα προστίμων — ισχύει σήμερα.
  3. ΕΕΤΤ / ΕΣΡ αν ανήκετε σε αυτούς τους δύο τομείς — υφιστάμενα καθεστώτα, υφιστάμενες εξουσίες.
  4. Διαδικασία του άρθρου 20 για τα προϊόντα — διορθωτικά μέτρα, απόσυρση, απαγόρευση.
  5. Άρθρο 19 παρ. 6 — η αρχή εποπτείας της αγοράς συνεργάζεται με «την αντιπροσωπευτικότερη οργάνωση των ατόμων με αναπηρία». Στην πράξη, η οργάνωση αυτή είναι η Εθνική Συνομοσπονδία Ατόμων με Αναπηρία (ΕΣΑμεΑ), που έτσι αποκτά ρόλο στην εποπτεία.

Για να μάθετε πού ακριβώς στέκεστε, το EAA Exposure Report (στα αγγλικά) δείχνει σε πέντε εργάσιμες πόσο εκτεθειμένοι είστε πραγματικά.

Ποιος ελέγχει τι

Ο πίνακας του άρθρου 19 παρ. 2:

ΚατηγορίαΑρμόδια αρχή εποπτείας
Προϊόντα άρ. 3 παρ. 1 περ. α) & ε), τερματικά πληρωμών, ΑΤΜ επιτραπέζιοι και φορητοί υπολογιστές, έξυπνα τηλέφωνα, ταμπλέτες και τα λειτουργικά τους συστήματα (άρ. 4 περ. 39 και 38)· συσκευές ανάγνωσης ηλεκτρονικών βιβλίων (περ. 42)· τερματικά πληρωμών σε υλικό σημείο πώλησης — όχι σε εικονικό περιβάλλον (περ. 29)· αυτόματες ταμειακές μηχανές Διεύθυνση Ασφάλειας και Συμμόρφωσης Βιομηχανικών Προϊόντων, Γεν. Γραμματεία Βιομηχανίας
Προϊόντα περ. γ) — τερματικός εξοπλισμός με διαδραστικές υπολογιστικές δυνατότητες για την παροχή υπηρεσιών ηλεκτρονικών επικοινωνιών δρομολογητές (routers) και modem, συσκευές σταθερής και VoIP τηλεφωνίας. Ο νόμος δεν απαριθμεί παραδείγματα εδώ· κριτήριο είναι η χρήση για την παροχή υπηρεσιών ηλεκτρονικών επικοινωνιών ΕΕΤΤ
Τερματικά αυτοεξυπηρέτησης μεταφορών (άρ. 3 παρ. 1 β΄ ββ΄ ii, iii, iv) μηχανήματα έκδοσης εισιτηρίων, μηχανήματα ελέγχου εισιτηρίων, διαδραστικά τερματικά πληροφοριών σε σταθμούς και λιμάνια — οι διαδραστικές οθόνες μόνο εφόσον βρίσκονται εντός της ελληνικής επικράτειας· εξαιρούνται όσα είναι εγκατεστημένα ως αναπόσπαστα τμήματα οχημάτων, αεροσκαφών, πλοίων ή τροχαίου υλικού Γεν. Γραμματεία Μεταφορών από κοινού με τη Δ/νση Ασφάλειας και Συμμόρφωσης
Προϊόντα περ. δ) — εξοπλισμός με κύριο σκοπό την πρόσβαση σε υπηρεσίες οπτικοακουστικών μέσων (άρ. 4 περ. 7) έξυπνες τηλεοράσεις, αποκωδικοποιητές (set-top boxes), συσκευές streaming. Στις υπηρεσίες πρόσβασης περιλαμβάνονται ρητά οι ηλεκτρονικοί οδηγοί προγραμμάτων (EPG) — άρ. 4 περ. 6 ΕΣΡ από κοινού με τη Δ/νση Ασφάλειας και Συμμόρφωσης

Υπηρεσίες: ΕΕΤΤ για τις ηλεκτρονικές επικοινωνίες (άρ. 22 παρ. 2). Ιστότοποι και εφαρμογές του δημόσιου τομέα → Κεφάλαιο Η΄ ν. 4727/2020 (καταγγελίες άρ. 45, παρακολούθηση άρ. 47).

Σημ.: η νέα Ανεξάρτητη Αρχή Ελέγχου της Αγοράς (ν. 5255/2025) δεν αλλάζει αυτόν τον πίνακα — δεν περιλαμβάνει τη Δ/νση Ασφάλειας και Συμμόρφωσης Βιομηχανικών Προϊόντων και δεν αναφέρει την προσβασιμότητα ούτε τον ν. 4994/2022· βλ. «Πηγές».

Και το ευρωπαϊκό δίκαιο;

Όποιος φτάσει στο «δεν υπάρχει πίνακας προστίμων» μπαίνει στον πειρασμό να συμπεράνει «δεν μπορεί να μου συμβεί τίποτα». Τέσσερα σημεία, με αυτή τη σειρά:

  1. Η υποχρέωση δεν θίγεται. Πηγάζει από την Οδηγία (ΕΕ) 2019/882, τον σκοπό της οποίας τα ελληνικά δικαστήρια οφείλουν να λαμβάνουν υπόψη όταν ερμηνεύουν τον ν. 4994/2022 (σύμφωνη ερμηνεία). Η απουσία του Π.Δ. δεν είναι υπεράσπιση απέναντι σε αίτημα παράλειψης.
  2. Ο Κανονισμός (ΕΕ) 2019/1020 εφαρμόζεται άμεσα και ενσωματώνεται ρητά από το άρθρο 19 παρ. 1 — οι εξουσίες εποπτείας της αγοράς δεν περιμένουν την ελληνική ΚΥΑ.
  3. Δημόσιοι φορείς και ελεγχόμενοι από το κράτος πάροχοι μπορούν να δεχθούν την επίκληση της Οδηγίας απευθείας εναντίον τους (κάθετο άμεσο αποτέλεσμα). Οι ιδιωτικές εταιρείες όχι — δεν υπάρχει οριζόντιο άμεσο αποτέλεσμα.
  4. Η Ευρωπαϊκή Ένωση (ΕΕ) όμως δεν επιβάλλει πρόστιμα στη θέση της Ελλάδας. Μια Οδηγία δεν μπορεί από μόνη της, χωρίς εθνικό νόμο, να επιβάλει υποχρεώσεις σε ιδιώτη ούτε να θεσπίσει ή να αυστηροποιήσει κυρώσεις σε βάρος του. Το ότι λείπει ο πίνακας εκθέτει την Ελλάδα σε διαδικασία παράβασης (άρθρο 258 της Συνθήκης για τη Λειτουργία της Ευρωπαϊκής Ένωσης, ΣΛΕΕ). Εσάς δεν σας προστατεύει.

Ποιους αφορά και ποιους όχι

Η εξαίρεση της πολύ μικρής επιχείρησης ισχύει μόνο για υπηρεσίες, όχι για προϊόντα, και προϋποθέτει και τα δύο: λιγότερα από 10 άτομα προσωπικό ΚΑΙ κύκλο εργασιών ή σύνολο ισολογισμού έως 2 εκατ. ευρώ. Προσοχή στον ορισμό του ηλεκτρονικού εμπορίου (άρ. 4 περ. 30): πιάνει επιχειρήσεις που δεν θεωρούν τον εαυτό τους «κατάστημα».

Μεταβατικές ημερομηνίες (άρθρο 28): 28.6.2030 για προϊόντα που ήδη χρησιμοποιούνται, 5 έτη για συμβάσεις υπηρεσιών που ίσχυαν πριν, 20 έτη για τερματικά αυτοεξυπηρέτησης ήδη σε χρήση.

Τι να κάνετε αυτόν τον μήνα

  1. Ελέγξτε πού στέκεστε με τον γρήγορο έλεγχο στην αρχή της σελίδας, ή με το πλήρες readiness checklist (στα αγγλικά) για την EAA και τις Οδηγίες για την Προσβασιμότητα του Περιεχομένου του Ιστού (Web Content Accessibility Guidelines, WCAG). Είναι μια αυτοαξιολόγηση δέκα λεπτών.
  2. Αν πουλάτε στο δημόσιο ή δέχεστε αιτήματα προσβασιμότητας από πελάτες, βάλτε σε προτεραιότητα τα πρότυπα (EN 301 549 / WCAG 2.2) στις τρέχουσες προσφορές, γιατί εκεί ο κίνδυνος υπάρχει ήδη.
  3. Αν χρειάζεστε τεκμηριωμένη εικόνα και σειρά προτεραιότητας, δείτε τη συμβουλευτική προσβασιμότητας (στα αγγλικά) ή παραγγείλτε την αποτίμηση με προκαθορισμένο αντικείμενο και τιμή που περιγράφουμε παρακάτω.

Αναφορά κινδύνου για την EAA (EAA Exposure Report)

Θέλετε να ξέρετε πού ακριβώς στέκεστε; Ελέγχουμε τις 10 βασικές σελίδες ή οθόνες σας με βάση τις WCAG 2.2 και το EN 301 549. Κάθε εύρημα το συνδέουμε με την υποχρέωση που σας βάζει η EAA.

Τι παίρνετε

  • Έλεγχο στις 10 βασικές σελίδες σας. Τις διαλέγουμε μαζί. Μετράμε μοναδικές διατάξεις: η λίστα προϊόντων μετρά για μία, όσα προϊόντα κι αν έχει.
  • Αυτόματο έλεγχο και έλεγχο από άνθρωπο. Ο άνθρωπος ελέγχει ό,τι δεν πιάνει το εργαλείο: χρήση με πληκτρολόγιο, σειρά μετακίνησης, αν τα κείμενα των εικόνων λένε κάτι, πώς ανακοινώνονται τα λάθη.
  • Κάθε εύρημα δύο φορές: με το κριτήριο WCAG 2.2 για όσους φτιάχνουν το site, και με την υποχρέωση της EAA για όσους χειρίζονται νομικά και προμήθειες.
  • Σειρά διορθώσεων. Πρώτα ό,τι μειώνει περισσότερο τον κίνδυνο για εσάς, όχι ό,τι είναι πιο εύκολο.
  • Μία κλήση 30 λεπτών με όσους θα κάνουν τις διορθώσεις.

Για ελληνικές επιχειρήσεις η αναφορά γράφεται στα ελληνικά. Ελέγχουμε και εφαρμογές κινητού. Τον έλεγχο τον κάνει ο ίδιος ο Matthaios Mantzios, συγγραφέας του βιβλίου Web and Mobile Accessibility: A Comprehensive Guide to WCAG 2.2, the ADA, and the European Accessibility Act.

€1.200 + ΦΠΑ

Σταθερή τιμή, πληρωμή προκαταβολικά. Πέντε εργάσιμες, από τη στιγμή που συμφωνούμε τις 10 οθόνες. Αν έχετε λιγότερες από 10 οθόνες, η τιμή μένει ίδια και ο έλεγχος πάει πιο βαθιά.

Παραγγελία (στα αγγλικά)

Χρειάζεστε τιμολόγιο ή εντολή αγοράς; Ζητήστε το (η φόρμα είναι στα αγγλικά). Δείτε ένα δείγμα αναφοράς (στα αγγλικά, για φανταστικό κατάστημα).

Τι δεν περιλαμβάνει

  • Τις διορθώσεις. Σας λέμε τι φταίει και με ποια σειρά να το φτιάξετε.
  • Νομική γνώμη. Δεν αντικαθιστά τον δικηγόρο σας.
  • Πλήρη αναφορά συμμόρφωσης για όλο το site. Αυτή είναι ο πλήρης έλεγχος.

Αν χρειαστείτε πλήρη έλεγχο, τα €1.200 αφαιρούνται από την τιμή του, χωρίς χρονικό όριο. Επανέλεγχος μετά τις διορθώσεις γίνεται χωριστά, σε μικρότερη ανάθεση.

Συχνές ερωτήσεις

Ισχύει το πρόστιμο των 100.000 ευρώ;

Το ποσό των €100.000 κυκλοφορεί σε σελίδες agencies, σε ανάρτηση δικηγορικού γραφείου και σε ενημέρωση επαγγελματικού συνδέσμου προς τα μέλη του, συχνά αποδιδόμενο στο άρθρο 26 του ν. 4994/2022. Όμως το άρθρο 26 δεν αναφέρει κανένα ποσό — δεν προκύπτει από τον ν. 4994/2022 ούτε από τον ν. 5218/2025. Τα ποσά έχουν ανατεθεί σε προεδρικό διάταγμα (άρθρο 27 παρ. 2) το οποίο, έως τις 30 Σεπτεμβρίου 2026, δεν έχει εκδοθεί· έως ότου εκδοθεί, κανείς δεν γνωρίζει το ύψος τους.

Αν δεν έχει εκδοθεί το Π.Δ., μπορεί η ΕΕ να επιβάλει πρόστιμο απευθείας;

Όχι. Μια Οδηγία δεν μπορεί από μόνη της, χωρίς εθνικό νόμο, να επιβάλει υποχρεώσεις σε ιδιώτη ούτε να θεσπίσει ή να αυστηροποιήσει κυρώσεις σε βάρος του. Το ότι λείπει το προεδρικό διάταγμα εκθέτει την Ελλάδα σε διαδικασία παράβασης από την ΕΕ (άρθρο 258 της Συνθήκης για τη Λειτουργία της Ευρωπαϊκής Ένωσης). Τον ιδιώτη δεν τον προστατεύει. Η υποχρέωση προσβασιμότητας παραμένει και μπορεί να επιδιωχθεί με άλλα μέσα, όπως η συλλογική αγωγή του άρθρου 25Α και τα ασφαλιστικά μέτρα.

Ποιος ελέγχει τα e-shops για την προσβασιμότητα;

Για τις υπηρεσίες ηλεκτρονικού εμπορίου το άρθρο 26 δεν ορίζει αρχή που επιβάλλει διοικητικές κυρώσεις. Η υποχρέωση όμως ισχύει: ο κίνδυνος προέρχεται κυρίως από τις δημόσιες συμβάσεις (άρθρο 25) και από τη συλλογική αγωγή του άρθρου 25Α, η οποία καλύπτει ρητά και τους παρόχους υπηρεσιών.

Από πότε ισχύει η υποχρέωση προσβασιμότητας;

Η κύρια υποχρέωση ισχύει από τις 28 Ιουνίου 2025. Το άρθρο 28 προβλέπει μεταβατικές ημερομηνίες: έως 28 Ιουνίου 2030 για προϊόντα που ήδη χρησιμοποιούνται, έως 5 έτη για συμβάσεις υπηρεσιών που ίσχυαν πριν, και έως 20 έτη για τερματικά αυτοεξυπηρέτησης ήδη σε χρήση.

Εξαιρούνται οι πολύ μικρές επιχειρήσεις;

Η εξαίρεση της πολύ μικρής επιχείρησης αφορά μόνο τις υπηρεσίες, όχι τα προϊόντα, και προϋποθέτει και τα δύο: λιγότερα από 10 άτομα προσωπικό ΚΑΙ ετήσιο κύκλο εργασιών ή σύνολο ισολογισμού έως 2 εκατ. ευρώ. Πολλές επιχειρήσεις που δεν θεωρούν τον εαυτό τους «κατάστημα» εμπίπτουν στον ορισμό του ηλεκτρονικού εμπορίου (άρθρο 4 περ. 30) και δεν εξαιρούνται.

Πηγές

Κάθε ισχυρισμός παραπέμπει σε ΦΕΚ, άρθρο και παράγραφο.

ΦΕΚ Α΄ 215/18.11.2022 (ν. 4994/2022):

  • Άρθρο 26, και οι επτά παράγραφοι — κανένα ποσό σε ευρώ σε όλο το άρθρο.
  • Άρθρο 27 παρ. 1 και 2 — η ΚΥΑ, και το Π.Δ. που θα όριζε «το ύψος των διοικητικών προστίμων για κάθε παράβαση» για τα προϊόντα.
  • Άρθρο 19 παρ. 2 — η χαρτογράφηση των τεσσάρων αρχών· παρ. 6 — συνεργασία με την αντιπροσωπευτικότερη οργάνωση ατόμων με αναπηρία.
  • Άρθρο 20 — η διαδικασία μη συμμόρφωσης. Άρθρο 22 — ΕΕΤΤ για υπηρεσίες τηλεπικοινωνιών· δημόσιος τομέας μέσω Κεφ. Η΄ ν. 4727/2020.
  • Άρθρο 3 παρ. 1 & 2 — κατηγορίες προϊόντων και υπηρεσιών, μαζί με τις υπηρεσίες ηλεκτρονικού εμπορίου (στ). Άρθρο 25 παρ. 1 — σύνδεση με δημόσιες συμβάσεις ν. 4412/2016. Άρθρο 28 — μεταβατικές ημερομηνίες.

ΦΕΚ Α΄ 125/14.07.2025 (ν. 5218/2025), ΜΕΡΟΣ Ε΄ ΚΕΦΑΛΑΙΟ Β΄:

  • άρθρο 67 προσθέτει άρθρο 6Α (ελεύθερη κυκλοφορία).
  • άρθρο 68 προσθέτει άρθρο 25Α (συλλογική αγωγή — έννομη προστασία, προθεσμίες 18 μηνών και 3 ετών, Πολυμελές Πρωτοδικείο, προσωρινή εκτέλεση).
  • άρθρο 69 τροποποιεί την παρ. 2 του άρθρου 26 προσθέτοντας μόνο την 30ήμερη ιεραρχική προσφυγή. Ο κατάλογος κριτηρίων παραμένει κατά τα λοιπά ίδιος με το 2022. Δεν προστέθηκαν ποσά.

Οι κατ' εξουσιοδότηση πράξεις — αποδεδειγμένα απούσες. Αναζήτηση ακριβούς φράσης στο σύνολο του σώματος ΦΕΚ (et.gr, Έξυπνη Αναζήτηση, όλα τα τεύχη, όλα τα έτη, 28 και 30 Σεπ. 2026): οι φράσεις «27 του ν. 4994» και «27 του ν.4994» επιστρέφουν 0 ΦΕΚ («Δεν βρέθηκαν αποτελέσματα»), ενώ φράσεις-μάρτυρες όπως «του ν. 4994/2022» επιστρέφουν δεκάδες. Επειδή κάθε κανονιστική πράξη αναφέρει στο προοίμιό της τη διάταξη εξουσιοδότησης, το μηδέν σημαίνει ότι κανένα ΦΕΚ δεν επικαλείται το άρθρο 27 αυτού του νόμου· άρα, έως τις 30 Σεπτεμβρίου 2026, ούτε το Π.Δ. (άρ. 27 παρ. 2) ούτε η ΚΥΑ (άρ. 27 παρ. 1) έχουν εκδοθεί. Αναπαραγωγή: search.et.gr → Έξυπνη Αναζήτηση → επικόλληση της φράσης εντός εισαγωγικών.

Νέα αρχή εποπτείας της αγοράς. Ο ν. 5255/2025 (ΦΕΚ Α΄ 219/28.11.2025) δημιούργησε την Ανεξάρτητη Αρχή Ελέγχου της Αγοράς και Προστασίας του Καταναλωτή, καθολική διάδοχο της Διυπηρεσιακής Μονάδας Ελέγχου της Αγοράς (ΔΙ.ΜΕ.Α.), της Διεύθυνσης Προστασίας Καταναλωτή, μονάδας επικοινωνίας και του Συνηγόρου του Καταναλωτή. Ο κατάλογος αυτός δεν περιλαμβάνει τη Δ/νση Ασφάλειας και Συμμόρφωσης Βιομηχανικών Προϊόντων, και ο νόμος δεν αναφέρει προσβασιμότητα ή τον ν. 4994/2022. Η χαρτογράφηση του άρθρου 19 παρ. 2 παραμένει.

Η Εθνική Αρχή Προσβασιμότητας (ν. 4780/2021, ΦΕΚ Α΄ 30/28.02.2021) είναι γνωμοδοτική: η ΚΥΑ του άρθρου 27 εκδίδεται «ύστερα από εισήγηση» αυτής. Δεν εποπτεύει, δεν ελέγχει, δεν επιβάλλει πρόστιμα.

Σύγκριση με άλλα κράτη μέλη. Η Γερμανία ορίζει έως €100.000 για ορισμένες παραβάσεις και έως €10.000 για τις υπόλοιπες (BFSG § 37 παρ. 2). Το βιβλίο (Web and Mobile Accessibility, κεφ. 11) καταγράφει τα ποσά άλλων κρατών μελών: Γαλλία €7.500/€15.000, Ιταλία έως €40.000 ή 5% του τζίρου, Ιρλανδία έως εκατοντάδες χιλιάδες με πιθανή ποινική ευθύνη διοικητών. Η Ελλάδα λείπει από τον κατάλογο, ακριβώς επειδή δεν έχει εκδοθεί το Π.Δ.

Χρονολόγηση. Έως τις 30 Σεπτεμβρίου 2026 δεν έχει εκδοθεί το προεδρικό διάταγμα του άρθρου 27 παρ. 2. Αν γνωρίζετε σχετικό ΦΕΚ, στείλτε το μας και θα το προσθέσουμε. Το περιεχόμενο είναι γενική ενημέρωση και δεν αποτελεί νομική συμβουλή· επιβεβαιώστε τις υποχρεώσεις σας με εξειδικευμένο νομικό.